Wiciokrzew Henry'ego (Lonicera henryi) sadzonka 2 l

Wiciokrzew Henry'ego (Lonicera henryi) – zimozielone pnącze, które nie znika na zimę

W listopadzie większość pnączy zostawia na ogrodzeniu tylko plątaninę nagich pędów. Wiciokrzew Henry'ego jest w tym gronie wyjątkiem — jego wąskie, ciemnozielone, błyszczące liście zwykle zostają na roślinie również zimą, więc osłona na płocie, siatce czy pergoli pozostaje zielona także wtedy, a nie tylko przez pół sezonu.

To przy tym jedno z niewielu zimozielonych pnączy, które dobrze znosi zarówno słońce, półcień, jak i cień; optymalnym stanowiskiem jest półcień. Sprawdzi się więc i na nasłonecznionym ogrodzeniu, i tam, gdzie wielu roślinom brakuje już światła.

Jak wygląda wiciokrzew Henry'ego?

Największą ozdobą rośliny są liście: lancetowate, skórzaste, ciemnozielone i błyszczące, o długości ok. 10–12 cm i szerokości 2–3 cm. Tworzą gęste, jednolite tło, na którym dobrze prezentują się kwitnące byliny i krzewy.

W czerwcu i lipcu rozwijają się niewielkie, rurkowate kwiaty o ciemnopurpurowej barwie. Nie są liczne i to nie one decydują o wartości tej rośliny, ale są miododajne — chętnie odwiedzają je pszczoły i inne owady. Jesienią zawiązują się drobne, kuliste, fioletowoczarne owoce z jasnym, woskowym nalotem, chętnie zjadane przez ptaki.

Zielona osłona na płot, siatkę i pergolę

Długie pędy wiciokrzewu owijają się wokół podpory. W odróżnieniu od bluszczu roślina nie wytwarza korzeni czepnych, więc nie przywiera bezpośrednio do tynku ani muru — wymaga osobnej podpory, po której będzie mogła się wspinać.

Dobrze sprawdzi się do:

• zazielenienia siatki ogrodzeniowej i płotu,
• osłonięcia mniej atrakcyjnego fragmentu ogrodu lub widoku od strony sąsiada,
• obsadzenia pergoli, altany, trejaża i kratownicy,
• prowadzenia po linkach wzdłuż ściany lub tarasu,
• uprawy w dużym pojemniku na tarasie i balkonie — dzięki umiarkowanym rozmiarom i dobrej reakcji na cięcie.

Poprowadzony po siatce daje efekt zimozielonego żywopłotu, ale zajmuje pas gruntu szerokości kilkunastu centymetrów — zamiast metra czy dwóch, których potrzebuje rząd krzewów. To rozwiązanie dla wąskich ogrodów i granic działki, gdzie na klasyczny żywopłot po prostu nie ma miejsca.

Jak szybko rośnie i jak wysoko?

W dobrych warunkach przyrasta ok. 1 m rocznie, a docelowo osiąga ok. 3 m wysokości (Katalog Związku Szkółkarzy Polskich podaje 2–3 m). To rozmiar, który wygodnie obsadza typowe ogrodzenie czy pergolę — bez ryzyka, że roślina wymknie się spod kontroli, jak bywa przy najbardziej ekspansywnych pnączach.

Młode pędy warto od początku kierować na podporę i rozprowadzać na boki. Dzięki temu roślina szybciej daje równomiernie zazielenioną powierzchnię, zamiast rosnąć jednym warkoczem w górę.

Jak posadzić wiciokrzew przy płocie lub pergoli?

1. Przed sadzeniem dobrze podlej roślinę w doniczce.
2. Wykop dołek wyraźnie większy od bryły korzeniowej.
3. W razie potrzeby popraw ziemię kompostem lub dobrym podłożem ogrodniczym.
4. Posadź roślinę ok. 20–30 cm od podpory, lekko pochylając ją w jej stronę.
5. Obficie podlej, a podłoże wokół rośliny wyściółkuj (kora, kompost) — ściółka utrzymuje wilgoć i chroni korzenie zimą.
6. Młode pędy skieruj na siatkę, kratę lub linki.
7. W pierwszym sezonie po posadzeniu nie dopuszczaj do silnego przesuszenia podłoża.

Uprawa i wymagania

• Stanowisko: bardzo tolerancyjne — rośnie w słońcu, półcieniu i cieniu. Za optymalny uchodzi półcień, ale roślina dobrze znosi też pełne nasłonecznienie, o ile podłoże pozostaje umiarkowanie wilgotne; w naszej szkółce sadzonki rosną w pełnym słońcu i nawet podczas upałów zachowują zdrowe, jędrne ulistnienie. Niezależnie od nasłonecznienia warto wybrać miejsce zaciszne, osłonięte od mroźnego zimowego wiatru — to on, a nie letnie słońce, najczęściej uszkadza liście roślin zimozielonych.
• Gleba: nie ma specjalnych wymagań, byle podłoże było umiarkowanie wilgotne i przepuszczalne. Najobficiej kwitnie na ziemiach żyznych, gliniastych i próchnicznych. Nie znosi stagnującej wody.
• Podlewanie: źle reaguje na suszę — podlewaj regularnie w pierwszym sezonie po posadzeniu oraz w czasie upałów i długich okresów bezdeszczowych.
• Mrozoodporność: umiarkowana — źródła podają ok. -20 do -23°C (strefa 6). W zacisznym, osłoniętym miejscu zimuje dobrze, ale po wyjątkowo ostrej zimie część liści lub pędów może zostać uszkodzona. Młode rośliny w pierwszą zimę warto okryć (mata, agrowłóknina, gałązki iglaste) i wyściółkować podłoże wokół nasady.
• Cięcie: nie wymaga regularnego, mocnego cięcia. Wczesną wiosną usuwa się pędy suche, uszkodzone i przemarznięte oraz stare, ogołocone z liści u podstawy. W razie potrzeby można skrócić pozostałe pędy, żeby ograniczyć wielkość rośliny i pobudzić ją do zagęszczania.

Z czym łączyć? (porada projektowa)

Wiciokrzew buduje pionową, zieloną ścianę — najlepiej wygląda, gdy jego nasadę i pas przy ogrodzeniu obsadzimy roślinami o podobnych wymaganiach (półcień, umiarkowana wilgotność). Sprawdzoną, całoroczną bazą jest turzyca Morrowa 'Ice Dance' — również zimozielona, więc dolna warstwa nie znika zimą razem z resztą rabaty. Miękkie, zaokrąglone liście i limonkowe kwiatostany przywrotnika miękkiego rozjaśniają ciemne tło z liści wiciokrzewu, a tawułki dokładają latem pierzaste kwiatostany tam, gdzie kwitnących roślin zwykle brakuje.

Jako wyższa, środkowa warstwa przy ogrodzeniu dobrze sprawdzą się hortensje, a w bardziej leśnej, cienistej aranżacji — paprocie i funkie (hosty).

Najczęściej zadawane pytania

Czy wiciokrzew Henry'ego nadaje się na płot?

Tak, to jedno z jego głównych zastosowań. Bardzo dobrze prowadzi się go po siatce ogrodzeniowej, kracie, trejażu i pergoli. Pędy owijają się wokół podpory, dlatego roślina potrzebuje konstrukcji, po której będzie mogła się wspinać.

Czy wiciokrzew Henry'ego jest naprawdę zimozielony?

Tak, gatunek zaliczany jest do pnączy zimozielonych i w typową zimę zachowuje liście. Po wyjątkowo ostrej zimie lub na stanowisku wystawionym na mroźny wiatr część liści może zostać uszkodzona i opaść — roślina odbudowuje wtedy ulistnienie wiosną. Dlatego zaleca się sadzenie w miejscach zacisznych i osłoniętych.

Ile sadzonek posadzić na metr bieżący płotu?

Przy standardowym nasadzeniu wystarczy jedna roślina co ok. 1 m (1 szt./mb). Jeśli zależy Ci na szybkim, zwartym zazielenieniu siatki, sadź gęściej — co ok. 60–80 cm, czyli ok. 1,3–1,7 szt./mb. Do jednego dużego pojemnika na tarasie wystarczy jedna roślina.

Czy wiciokrzew Henry'ego rośnie w cieniu, czy raczej w słońcu?

W jednym i drugim. To jedno z niewielu zimozielonych pnączy dobrze znoszących półcień i cień, więc sprawdzi się przy ścianie zachodniej czy północnej. Jednocześnie źródła ogrodnicze zgodnie podają, że roślina toleruje również pełne słońce — pod warunkiem, że podłoże nie przesycha. W naszej szkółce sadzonki rosną w pełnym nasłonecznieniu i nawet w upały mają zdrowe, jędrne liście.

Kiedy najlepiej sadzić wiciokrzew Henry'ego?

Rośliny z pojemnika, a takie oferujemy, można sadzić przez cały sezon wegetacyjny. Najbezpieczniejsze terminy to kwiecień–maj oraz wrzesień: gleba jest wtedy ciepła, a roślina ma czas ukorzenić się przed mrozami. Sadzenia późną jesienią lepiej unikać — to pnącze o umiarkowanej mrozoodporności, a młoda, słabo ukorzeniona roślina gorzej znosi pierwszą zimę.

Czy kwiaty wiciokrzewu Henry'ego pachną?

Delikatnie. W odróżnieniu od wiciokrzewu pomorskiego czy przewiercienia, których zapach niesie się wieczorem po całym ogrodzie, kwiaty Lonicera henryi pachną przyjemnie, ale słabo — i nie jest ich zbyt wiele. Ten gatunek wybiera się przede wszystkim dla zimozielonych liści i całorocznej osłony, a nie dla zapachu.

Czy owoce wiciokrzewu są jadalne?

Nie. Drobne, fioletowoczarne owoce są ozdobne i chętnie zjadane przez ptaki, ale nie są przeznaczone do spożycia przez ludzi — zjedzone w większej ilości mogą wywołać dolegliwości żołądkowe.

Czy trzeba go przycinać?

Nie wymaga mocnego, regularnego cięcia. Wczesną wiosną warto usunąć pędy suche, uszkodzone i przemarznięte oraz stare, ogołocone z liści u nasady. W razie potrzeby można skrócić pozostałe pędy, żeby ograniczyć wielkość rośliny.

Czy wiciokrzew przywiera do elewacji?

Nie. W odróżnieniu od bluszczu nie wytwarza korzeni czepnych i nie przywiera bezpośrednio do tynku ani muru — owija się wyłącznie wokół podpory. Przy ścianie prowadzi się go po kratce lub linkach zamocowanych w niewielkiej odległości od elewacji, co ułatwia też późniejsze prace remontowe.

Specyfikacja techniczna:

• Nazwa łacińska: Lonicera henryi
• Typ rośliny: pnącze owijające się wokół podpory (wymaga podpory)
• Wysokość: do ok. 3 m
• Tempo wzrostu: szybkie, ok. 1 m rocznie
• Liście: lancetowate, skórzaste, ciemnozielone, błyszczące, dł. ok. 10–12 cm, szer. 2–3 cm; zimozielone
• Kolor kwiatów: ciemnopurpurowy, kwiaty rurkowate, niezbyt liczne, miododajne
• Kwitnienie: VI–VII
• Owoce: drobne, kuliste, fioletowoczarne z woskowym nalotem, jesienią; niejadalne
• Stanowisko: słońce, półcień lub cień (optymalny półcień); miejsce zaciszne, osłonięte od mroźnego wiatru
• Gleba: umiarkowanie wilgotna, przepuszczalna; najobficiej kwitnie na żyznej, gliniastej i próchnicznej
• Mrozoodporność: umiarkowana — źródła podają ok. -20 do -23°C (strefa 6)
• Gęstość sadzenia: ok. 1 szt./mb (standardowy szpaler) / ok. 1,3–1,7 szt./mb (szybkie, zwarte zazielenienie siatki)
• Zastosowanie: płoty i siatki ogrodzeniowe, pergole, altany, kratownice, trejaże, zielone osłony, duże pojemniki

Co otrzymasz?

W sprzedaży sadzonka w doniczce 2-litrowej, o uśrednionej wysokości 80–100 cm, przymocowana do bambusowej tyczki. Tyczka służy wyłącznie do prowadzenia rośliny w uprawie i transporcie — po posadzeniu pędy przewiązujemy na docelową podporę, czyli siatkę, kratę lub linki.

Wysokość pnącza w chwili sprzedaży bywa różna — zależy od pory roku i od partii produkcyjnej. Młode rośliny bywają też celowo skracane, żeby wypuściły więcej pędów od podstawy, dlatego egzemplarz niższy, ale rozgałęziony, jest lepszym materiałem wyjściowym niż pojedynczy długi pęd. Przy przyroście rzędu metra rocznie różnica w wysokości sadzonki wyrównuje się w ciągu pierwszego sezonu — liczy się ukorzenienie i liczba pędów, a nie długość pędu w doniczce.

W odróżnieniu od pnączy zrzucających liście na zimę wiciokrzew Henry'ego zwykle zachowuje ulistnienie również zimą, dlatego sadzonka o każdej porze roku jest zielona i ulistniona. Latem i wczesną jesienią prezentuje się najokazalej — pędy są w pełni wyrośnięte, a liście intensywnie zielone i błyszczące. Późną jesienią i zimą liście zostają na pędach, ale mogą przybrać ciemniejszy, bardziej matowy odcień, a po ostrej lub wietrznej zimie część z nich bywa uszkodzona lub opada. Wiosną roślina wypuszcza jasnozielone przyrosty i szybko odbudowuje ulistnienie. Przejściowe przebarwienie lub ubytek liści po zimie to naturalna reakcja rośliny zimozielonej, a nie oznaka, że sadzonka jest chora.